การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ

ตอนที่4 การควบคุมการลดแรงดันขณะสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้า


         
  1. การลดแรงดันขณะสตาร์ทแบบสตาร์เดลต้า

        การสตาร์ทมอเตอร์ 3 เฟสที่มีขนาดใหญ่เกินกว่า 5 กิโลวัตต์นั้นไม่สามารถใช้วิธีการสตาร์ตรงได้
(Direc Start) ได้ เนื่องจากกระแสสตาร์ทสูงมาก(ปกติค่ากระแสสตาร์ทสูงประมาณ 5 - 7 เท่า
ของค่ากระแสตามปกติ ของค่าพิกัดมอเตอร์)จึงต้องการอาศัยเทคนิค การสตาร์ทมอเตอร์
ที่สามารถลดกระแสขณะสตาร์ทมอเตอร์ได้มิฉะนั้นแล้วการสตาร์ทมอเตอร์ขนาดใหญ่
จะทำให้เกิดผลเสียแก่ ระบบไฟฟ้าหลายประการ เช่น
        1.ทำให้เกิดไฟแสงสว่างวูบหรือกระพริบ
        2.ทำให้อุปกรณ์ป้องกันแรงดันไฟฟ้าตกทำงาน
        3.อาจเกิดโอเวอร์โหลดแก่ระบบจ่ายไฟเข้าโรงงาน เช่นหม้อแปลงไฟฟ้า
        4.อาจทำให้ฟิวส์แรงสูงที่ระบบจ่ายไฟฟ้าขาด
        5.กระทบต่อการทำงานของมอเตอร์ตัวอื่นๆในโรงานที่ทำงานในสภาวะโอเวอร์โหลด
อาจดับหรือหยุดทำงานได้เพราะไฟตก
ดังนั้นมอเตอร์ที่มีขนาดสูงกว่า 5 กิโลวัตต์ต้องใช้เทคนิคการสตาร์ทมอเตอร์แบบลดกระแสซึ่งมีอยู่ 3 วิธี
        1.การสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้า
        2.การสตาร์ทแบบลดกระแสแบบตัวต้านทาน 
        3.การสตาร์ทโดยใช้หม้อแปลงลดแรงดัน
ในบทนี้จะกล่าวถึงเฉพาะการสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้าเท่านั้น
      การสตาร์-เดลต้าหมายถึง ขณะสตาร์ทมอเตอร์เป็นแบบสตาร์และเมื่อมอเตร์หมุนไปด้วยความเร็ว 75%ของความเร็วพิกัด มอเตอร์จะต้องหมุนแบบเดลต้า
    
 การสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้า สามารถทำได ้2 วิธี
                1.ใช้สตาร์-เดลต้าสวิตช์
                2. ใช้คอนแทคเตอร์

         2.การสตาร์ทแบบสตาร์เดลต้า

        สตาร์-เดลต้า-สวิตช์เป็นสวิตช์ลักษณะของดรัม หรือ โรตารี่ แคมสวิตช์ คล้ายกับสวิตช์กลับทางหมุน
มอเตอร์แต่โครงสร้างต่อภายใน เปลี่ยนแปลงไปให้เหมาะสมกับหลักการสตาร์ทแบบนี้ รูปของโรตารี่
แคมสวิตช์ทำหน้าที่เป็น สตาร์-เดลต้า
 

อุปกรณ์ที่ใช้ในการควบคุม

 
1.สวิตช์ปุ่มกดสีแดงปกติปิด 1 ตัว = S1
(Push Button switch N.C. )
2.สวิตช์ปุ่มกดสีเขียวปกติเปิด 1 ตัว = S2
(Push Button switch N.O. )
4.คาร์ทริคฟิวส์ วงจรกำลัง 3 ตัว = F1
(Power Fuse)
5.คาร์ทริคฟิวส์วงจรควบคุม1 ตัว = F2
(Control  Fuse)
6.โอเวอร์โหลดรีเลย์ 3 เพส2 ตัว=F3
(Thermal Over Load Relay 3 Phase )
7. แมคเนติคคอนแทคเตอร์2N.O. 2N.C. 3 ตัว= K1,K2,K3
(Magnetic contactor 3 phase ,2N.O. 2N.C. )
9.มอเตอร์ 3 เฟส=M1 ( 3 Phase Induction Motor)

   ความหมายสัญลักษณ์อักษรกำกับวงจร

สัญลักษณ์
ความหมาย
S1
สวิตช์ปุ่มกดหยุดเดินมอเตอร์ (Push Button Stop)
S2
สวิตช์ปุ่มกดเดินมอเตอร์(Push Button Start)
F1
ฟิวส์ป้องกันวงจรกำลัง (Power Fuse)
F2
ฟิวส์ป้องกันวงจรควบคุม (Control Fuse)
F3
สว่นป้องกันมอเตอร์ทำงานเกินกำลัง (Overload Relay)
K1
แมคเนติคคอนแทคเตอร์ต่อไฟเข้ามอเตอร์ (Line Contactor)
K2
แมคเนติคคอนแทคเตอร์ต่อขดลวดมอเตอร์แบบสตาร์ (Star Contactor)
K3
แมคเนติคคอนแทคเตอร์ต่อขดลวดมอเตอร์แบบเดลต้า (Delta Contactor)
K4T
รีเลย์หน่วงเวลา (Timer Delay Relay)
M1
มอเตอร์3เฟส ( 3 Phase Induction Motor)



        
3.วงจรและหลักการทำงานของการสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้า
 

วงจรกำลัง(Power Circuit)

วงจรกำลังของการสตาร์ทมอเตอร์  แบบสตาร์- เดลต้านั้นการสตาร์ทจะต้องเรียงกัน  ไปจากสตาร์ไปเดลต้า  
และคอนแทคเตอร์สตาร์  กับคอนแทคเตอร์เดลต้าจะต้องมี Interlock  ซึ่งกันและกัน  การควบคุมมี 2  อย่างคือ
เปลี่ยนจากสตาร์ไปเดลต้า โดยการกด    Pushbutton
กับเปลี่ยนโดยอัตโนมัติด้วยการใช้รีเลย์ตั้งเวลาการควบคุมแบบอัตโนมัติมี 2 วิธี
  1. ต่อจุดสตาร์ด้วย K2 ก่อนจ่ายไฟเข้า K1
  2. จ่ายไฟด้วย K1 ก่อนต่อจุดสตาร์ด้วย K2


 

วงจรควบคุม( Control Circuit)

วงจรควบคุมสตาร์ทมอเตอร์สตาร์-เดลต้า แบบ
อัตโนมัติโดยใช้รีเลย์ตั้ง

ลำลับขั้นตอนการทำงาน
     1. กด S2 ทำให้คอนแทค K2 ทำงานต่อแบบ
สตาร์และรีเลย์ตั้งเวลา K4T ทำงานคอนแทค
ปิด ของ K2 ในแถวที่ 4 ตัดวงจร K3 และคอนแทค
ปกติปิดในแถวที่ 2 ต่อวงจรให้เมนคอนแทค K1
     2.หลังจากที่ K1 ทำงานและปล่อย S2 ไปแล้ว
หน้าสัมผัสปกติเปิด (N.O.) ของ K1 ในแถวที่ 3 ต่อวงจร
ให้คอนแทคเตอร์  K2 และตัวตั้งเวลา K4T จะทำงาน
ตลอดเวลาขณะนี้มอเตอร์หมุนแบบสตาร์ (Star)
     3. รีเลย์ตั้งเวลา K4T ทำงานหลังจากเวลาที่ตั้งไว้
คอนแทคเตอร์ K2 จะถูกตัดออกจากวงจรด้วย
หน้าสัมผัสปกติปิด (N.C.) ของ รีเลย์ตั้งเวลา K4T
ในแถวที่ 1 และหน้าสัมผัสปกติปิด (N.C.) ของ K2
ในแถวที่ 4  กลับสู่สภาวะเดิมต่อวงจรให้กัน
คอนแทคเตอร์ K3 ทำงาน และหน้าสัมผัสปกติปิด (N.C.)
ของ K3 ในแถวที่ 1 จะตัดคอนแทคเตอร์ K2
และรีเลย์ตั้งเวลา K4T ออกจากวงจร จะคงเหลือคอนแทคเตอร์ K1และ K3 ทำงานร่วมกันมอเตอร์หมุนแบบ เดลต้า (Delta)
     4.เมื่อต้องการหยุดการทำงานของมอเตอร์

ให้กดสวิตช์ S1 (Stop)

หมายเหตุ

    1. ในขณะที่มอเตอร์สตาร์ทแบบสตาร์คอนแทคเตอร์ K1 กับ K2 จะทำงาน
    2. เมื่อรีเลย์ตั้งเวลาได้เวลาที่ตั้งไว้มอเตอร์จะรันแบบเดลต้าคอนแทคเตอร์ K1 กับ K3 ทำงาน
    3. คอนแทคเตอร์ K1 กับ K2 จะทำงานพร้อมกันไม่ได้เพราะจะทำให้เกิดการลัดวงจร

 


|หน้าแรก|ประปาไทยดอตคอม|เทคโนโลยี|


ที่มา
: http://edu.e-tech.ac.th/
หมายเหตุ
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่1  การสตาร์ทมอเตอร์โดยตรง  ลงเมื่อ 27/10/2553
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่2  การควบคุมมอเตอร์ทำงานเรียงตามลำดับ  ลงเมื่อ 18/01/2554
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่3 (ครั้งที่1)  การควบคุมการกลับทางหมุนมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ   ลงเมื่อ 19/01/2554
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่3 (ครั้งที่2)  การควบคุมการกลับทางหมุนมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ   ลงเมื่อ 26/01/2554
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่3 (ครั้งที่3)  การกลับทางหมุนมอเตอร์ไฟฟ้า3เฟสโดยใช้สวิตช์ปุ่มกดด้วยวงจร Interlocking    ลงเมื่อ 26/04/2554
การควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ ตอนที่4  การควบคุมการลดแรงดันขณะสตาร์ทแบบสตาร์-เดลต้า  ลงเมื่อ 27/04/2554